สยองสายคอนแทคเลนส์! ใส่เกิน 8 ชม. เปิดเปลือกตาเจอ "ตุ่มโผล่พรึบ" อักเสบหวิดพัง

6 days ago 5

เตือนภัยสายคอนแทคเลนส์! ใส่เกิน 8 ชั่วโมง ตาอักเสบจนเปลือกตาด้านในขึ้น "ตุ่มหนองคล้ายบล็อคโคลี"

ผู้ที่จำเป็นต้องใส่คอนแทคเลนส์เป็นประจำทุกวันเพื่อความสะดวกและความสวยงาม อาจต้องเพิ่มความระมัดระวังให้มากขึ้น โดยเฉพาะผู้ที่มีพฤติกรรมใส่เลนส์ลากยาวเกิน 10-12 ชั่วโมงต่อวัน หากเริ่มมีอาการตาแห้ง มีขี้ตาเหนียวเหนอะหนะ เลนส์ชอบเลื่อนขึ้นบน และมีอาการคันตาอย่างรุนแรงจนแก้อาการระคายเคืองไม่ได้ ควรรีบพบแพทย์ด่วน เพราะเปลือกตาด้านในของคุณอาจกำลังเผชิญกับโรคตาอักเสบขั้นรุนแรงจนขึ้นตุ่มน่ากลัว

ทำความรู้จักโรคเยื่อบุตาอักเสบชนิดตุ่มใหญ่ ภัยเงียบจากคอนแทคเลนส์

ฉี ยู่เตียน จักษุแพทย์ผู้เชี่ยวชาญจากไต้หวัน ได้เปิดเผยข้อมูลเกี่ยวกับ "โรคเยื่อบุตาอักเสบชนิดตุ่มใหญ่" (Giant Papillary Conjunctivitis หรือ GPC) ซึ่งเป็นการอักเสบเรื้อรังของเยื่อบุตาบริเวณเปลือกตาด้านใน โดยอธิบายว่าคำว่า "ตุ่ม" ในทางการแพทย์ใช้เรียกเนื้อเยื่อเมือกที่บวมโตและมีเส้นเลือดฝอยมาเลี้ยงจนเกิดเป็นเม็ดตุ่มเล็กๆ จากอาการอักเสบ

โดยปกติแล้ว ตุ่มอักเสบในตาจะมีขนาดเล็กมากจนมองไม่เห็นด้วยตาเปล่า แต่สำหรับผู้ป่วยโรค GPC ตุ่มบริเวณเปลือกตาด้านในจะถูกกระตุ้นและระคายเคืองอย่างต่อเนื่องจนขยายขนาดใหญ่ขึ้นเกิน 1 มิลลิเมตร เมื่อตุ่มเหล่านี้รวมตัวกันเป็นจำนวนมาก เม็ดตุ่มจะมีลักษณะอัดแน่นจนดูคล้ายกับ "ทางเดินหินกรวด" หรือมีลักษณะตะปุ่มตะป่ำคล้ายกับ "ดอกบล็อคโคลี" ภายใต้กล้องตรวจตาของจักษุแพทย์

สาเหตุหลักและ 4 สัญญาณเตือนภัยที่ต้องรีบเช็กด่วน

จักษุแพทย์ชี้ว่า กลไกการเกิดโรคนี้เกิดจากการเสียดสีซ้ำๆ ของสิ่งแปลกปลอมร่วมกับปฏิกิริยาภูมิแพ้ ซึ่งต้นเหตุสำคัญอันดับหนึ่งในทางคลินิกคือ "การสวมใส่คอนแทคเลนส์อย่างไม่เหมาะสม" เช่น ใส่เลนส์นานเกินไป ละเลยการล้างทำความสะอาดเลนส์รายเดือนหรือรายสองสัปดาห์ จนมีคราบโปรตีนสะสมหนาแน่น

นอกจากนี้ การแพ้วัสดุเลนส์ แพ้สารกันเสียในน้ำยายาล้างเลนส์ หรือผู้ที่ใส่ตาเทียม ก็มีโอกาสเสี่ยงเช่นกัน โดยแพทย์ได้สรุป 4 สัญญาณเตือนภัยของโรคนี้ไว้ดังนี้

รู้สึกระคายเคืองรุนแรง: รู้สึกเหมือนมีเม็ดทรายอยู่ในตาตลอดเวลา แม้จะหยอดน้ำตาเทียมบ่อยแค่ไหนก็ไม่หาย
คันตาอย่างรุนแรง: เป็นอาการเด่นของปฏิกิริยาภูมิแพ้ ส่งผลให้ผู้ป่วยต้องกะพริบตาถี่ๆ อยู่ตลอดเวลา
ขี้ตาเหนียวข้นเพิ่มขึ้น: โดยเฉพาะหลังจากตื่นนอนในตอนเช้า มักจะมีขี้ตาสีขาวลักษณะเหนียวเป็นเส้นยืดอยู่บริเวณหัวตา
ใส่คอนแทคเลนส์ไม่ได้: ตัวเลนส์จะลื่นไถล หลุดลอก หรือขยับเคลื่อนตำแหน่งได้ง่าย โดยเฉพาะเวลาที่กะพริบตา เลนส์จะลอยสูงขึ้นไปด้านบนจนทำให้ทัศนวิสัยเบลอมัวทันที

แนวทางการรักษาและการดูแลตัวเองไม่ให้กลับมาเป็นซ้ำ

สำหรับแนวทางการรักษา สิ่งที่สำคัญที่สุดและเป็นยาขนานเอกคือ "ต้องหยุดใส่คอนแทคเลนส์ทันที" และเปลี่ยนมาสวมแว่นตาแทนชั่วคราว เพื่อปล่อยให้เยื่อบุตาที่อักเสบได้รับการพักผ่อนอย่างเต็มที่ ควบคู่ไปกับการหยดยาต้านฮิสตามีน ยาควบคุมสารก่อภูมิแพ้ หรือในเคสที่อักเสบรุนแรง แพทย์อาจพิจารณาให้ใช้ยาหยอดตาประเภทสเตียรอยด์สูตรอ่อนๆ ในระยะสั้นเพื่อช่วยลดอาการบวมของตุ่มให้ยุบลงอย่างรวดเร็ว

โรคเยื่อบุตาอักเสบชนิดปุ่มยักษ์นี้สามารถรักษาให้หายขาดได้หากได้รับการดูแลที่ถูกต้อง และเมื่อรักษาหายดีจนสามารถกลับมาใส่คอนแทคเลนส์ได้อีกครั้ง แพทย์แนะนำว่าควรจำกัดชั่วโมงการใช้งาน "ไม่ควรเกิน 8 ชั่วโมงต่อวัน"

และควรเปลี่ยนมาใช้คอนแทคเลนส์ประเภทรายวันแทน เนื่องจากเลนส์รายวันช่วยลดการสะสมของคราบโปรตีนและลดโอกาสการเกิดปฏิกิริยาภูมิแพ้ได้ดีที่สุด และที่สำคัญที่สุดคือต้องเลิกพฤติกรรมการขยี้ตาเพื่อป้องกันไม่ให้ดวงตาติดเชื้อซ้ำซ้อนในอนาคต