Cheat Day อันตรายกว่าที่คิด! สาวลดน้ำหนักโหดก่อน ให้รางวัลตัวเองด้วยอาหาร 2 สิ่ง หวิดไม่รอด

Cheat Day อันตรายกว่าที่คิด ใครว่ากินอะไรก็ได้ หลังลดน้ำหนัก ผิดมหันต์! สาวกินหนัก หลังอดอาหาร ทำตับอ่อนอักเสบ!

การลดน้ำหนักแบบเร่งด่วนอาจให้ตัวเลขบนตาชั่งลดลงเร็ว แต่บางครั้งร่างกายอาจต้องจ่ายราคาที่แพงกว่านั้นมาก กรณีของหญิงสาวชาวจีนวัย 25 ปี กลายเป็นอุทาหรณ์ หลังเธอใช้วิธีอดอาหารเกือบทั้งสัปดาห์ แล้วให้รางวัลตัวเองด้วยการกินหนักในวันเดียว ก่อนต้องถูกนำส่งโรงพยาบาลด้วยภาวะ ตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน

South China Morning Post รายงานว่า หญิงสาวรายนี้ชื่อชิงชิง อาศัยอยู่ที่เมืองหางโจว มณฑลเจ้อเจียง ประเทศจีน เธอต้องการลดน้ำหนักอย่างรวดเร็ว จึงจำกัดอาหารอย่างเข้มงวดเป็นเวลา 6 วันต่อสัปดาห์ และกินอาหารน้อยกว่า 800 แคลอรี่ต่อวัน โดยส่วนใหญ่เป็นผักต้ม อกไก่ และผลไม้ที่มีน้ำตาลต่ำ

ลดไป 7.5 กิโลกรัมใน 1 เดือน แต่ร่างกายเริ่มส่งสัญญาณอันตราย

ตามรายงานระบุว่า ชิงชิงสูง 1.55 เมตร เดิมมีน้ำหนัก 55 กิโลกรัม ก่อนจะลดลงเหลือ 47.5 กิโลกรัมภายในเวลาประมาณ 1 เดือน จากการควบคุมอาหารแบบเข้มงวดสลับกับวันที่กินอย่างเต็มที่

ในวันที่เรียกว่า “วันให้รางวัล” เธอมักเลือกอาหารมัน เผ็ด และพลังงานสูง เช่น หม้อไฟ ไก่ทอด บะหมี่เผ็ด ชานม และของว่างต่าง ๆ ซึ่งเป็นรูปแบบการกินที่เปลี่ยนจากอดอาหารไปสู่การกินหนักอย่างรวดเร็วในเวลาอันสั้น

มื้อเดียวกลายเป็นเรื่องใหญ่ ปวดท้องรุนแรง-อาเจียนไม่หยุด

เหตุการณ์เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม หลังจากเธอจำกัดอาหารมา 6 วัน ชิงชิงกินไก่ทอดหนึ่งถังในมื้อกลางวัน และต่อด้วยบะหมี่กึ่งสำเร็จรูป 2 ซองในมื้อเย็น ก่อนเริ่มมีอาการปวดท้องรุนแรง ปวดลามไปบริเวณหลังส่วนล่าง และอาเจียนอย่างต่อเนื่อง

ครอบครัวจึงรีบนำตัวส่งห้องฉุกเฉินของโรงพยาบาลมหาวิทยาลัยเจ้อเจียง แพทย์วินิจฉัยว่าเธอเป็นตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน ซึ่งเป็นภาวะที่ต้องได้รับการดูแลอย่างรวดเร็ว เพราะหากรุนแรงอาจเกิดภาวะแทรกซ้อนอันตรายได้

ทำไมอดอาหารแล้วกินหนักถึงเสี่ยงตับอ่อนอักเสบ

แพทย์อธิบายว่า เมื่อร่างกายถูกจำกัดอาหารอย่างหนักเป็นเวลาหลายวัน ระบบย่อยอาหาร รวมถึงตับอ่อน อาจอยู่ในภาวะทำงานลดลง แต่เมื่อได้รับอาหารไขมันสูงในปริมาณมากอย่างกะทันหัน ตับอ่อนต้องเร่งหลั่งเอนไซม์ย่อยอาหารจำนวนมากในเวลาอันสั้น

ภาวะทำงานหนักเกินไปนี้อาจกระตุ้นให้เกิดการอักเสบของตับอ่อน โดยข้อมูลจาก National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases หรือ NIDDK ระบุว่า อาการของตับอ่อนอักเสบอาจรวมถึงปวดท้องส่วนบน ปวดร้าวไปหลัง คลื่นไส้ อาเจียน ไข้ ชีพจรเร็ว และในบางรายอาการอาจรุนแรงจนต้องรีบรักษา

ลดน้ำหนักแบบสุดขั้วไม่ใช่ทางลัดที่ปลอดภัย

กรณีนี้สะท้อนให้เห็นว่า การลดน้ำหนักด้วยการอดอาหารหรือกินน้อยมากเกินไป ไม่ใช่วิธีที่ปลอดภัย แม้จะทำให้น้ำหนักลดเร็วในระยะสั้น แต่เสี่ยงทำให้ร่างกายขาดสารอาหาร อ่อนเพลีย หิวจัด และนำไปสู่การกินมากผิดปกติในภายหลัง

ข้อมูลจาก Centers for Disease Control and Prevention หรือ CDC แนะนำว่า การลดน้ำหนักที่ค่อยเป็นค่อยไปและสม่ำเสมอ ประมาณ 1-2 ปอนด์ต่อสัปดาห์ หรือราว 0.5-1 กิโลกรัมต่อสัปดาห์ มักมีโอกาสรักษาน้ำหนักได้ดีกว่าการลดแบบรวดเร็ว โดยควรทำร่วมกับการกินอาหารที่สมดุล การเคลื่อนไหวร่างกาย การนอนหลับ และการจัดการความเครียด

อาการแบบไหนควรรีบพบแพทย์

หากมีอาการผิดปกติหลังรับประทานอาหาร โดยเฉพาะหลังจากกินอาหารมันหรือกินปริมาณมาก และมีอาการรุนแรงต่อไปนี้ ควรรีบไปโรงพยาบาล ไม่ควรรอดูอาการเอง

• ปวดท้องรุนแรง หรือปวดมากขึ้นเรื่อย ๆ
• ปวดท้องส่วนบนร้าวไปหลัง
• คลื่นไส้ อาเจียนต่อเนื่อง
• มีไข้ หนาวสั่น หรือหัวใจเต้นเร็วผิดปกติ
• หายใจลำบาก หรืออ่อนเพลียมากผิดปกติ

อยากคุมน้ำหนัก ควรเริ่มจากวิธีที่ทำได้จริงและไม่ทำร้ายร่างกาย

แพทย์ย้ำว่า การลดน้ำหนักควรอยู่บนพื้นฐานของความสมดุล ไม่ใช่การตัดอาหารเกือบทั้งหมด หรือแบ่งวันอดกับวันกินหนักแบบสุดขั้ว สิ่งที่ควรทำคือเลือกอาหารให้ครบหมู่ในปริมาณเหมาะสม เพิ่มผักและโปรตีนคุณภาพดี ลดอาหารทอด อาหารหวาน และเครื่องดื่มน้ำตาลสูง

สำหรับผู้ที่ต้องการลดน้ำหนักจริงจัง หรือมีโรคประจำตัว ควรปรึกษาแพทย์หรือนักกำหนดอาหารก่อนเริ่มแผนใด ๆ โดยเฉพาะวัยรุ่น ผู้ที่มีประวัติการกินผิดปกติ หรือผู้ที่เคยมีอาการหน้ามืด อ่อนเพลีย หรือกินแล้วรู้สึกผิดรุนแรง เพราะสุขภาพระยะยาวสำคัญกว่าตัวเลขบนตาชั่ง

สรุปบทเรียนจากกรณีสาวจีนตับอ่อนอักเสบ

กรณีหญิงจีนวัย 25 ปีที่อดอาหาร 6 วันแล้วกินหนักในวันเดียวจนป่วยตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน เป็นสัญญาณเตือนว่า การลดน้ำหนักแบบเร่งรัดอาจส่งผลต่อร่างกายรุนแรงกว่าที่คิด โดยเฉพาะเมื่อสลับกับการกินอาหารมันจัดและปริมาณมากอย่างฉับพลัน

การลดน้ำหนักที่ปลอดภัยไม่ควรแลกมาด้วยความทรมานหรือความเสี่ยงต่ออวัยวะภายใน แต่ควรเป็นการปรับพฤติกรรมที่ทำได้ต่อเนื่อง กินอย่างสมดุล เคลื่อนไหวร่างกายสม่ำเสมอ และฟังสัญญาณเตือนจากร่างกายเสมอ

แหล่งอ้างอิง

1. South China Morning Post: Chinese woman suffers pancreatitis after 6-day starvation, binge eating once weekly
2. National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases: Symptoms & Causes of Pancreatitis
3. NHS: Acute pancreatitis
4. Centers for Disease Control and Prevention: Steps for Losing Weight
5. NHS: Healthy eating when trying to lose weight